De bladeren vallen, de tuin wordt rustiger en je krijgt zin om alles eens flink terug te knippen. Maar snoeien in het najaar is niet voor elke plant een goed idee. Sommige struiken bloeien volgend jaar niet als je ze nu te kort zet, en bij andere planten is het juist een prima moment. Hieronder een overzicht: welke planten de schaar nu goed verdragen, welke je beter laat staan tot het voorjaar, en op welk punt een hovenier of boomverzorger het overneemt.
Waarom het moment uitmaakt
Een plant reageert op snoeien. Na een knipbeurt wil hij nieuwe scheuten maken. In het voorjaar en de zomer is daar genoeg tijd voor. In het najaar niet: jonge scheuten die nog laat in het seizoen uitlopen, worden niet meer hard en kunnen bij vorst bevriezen. Ook zijn verse snoeiwonden in een natte herfst een makkelijke ingang voor schimmels.
Daarnaast maken veel struiken hun bloemknoppen voor volgend jaar al in de zomer en de herfst. Knip je die weg, dan blijft de bloei uit.
Wat je in het najaar wel kunt doen
Er is genoeg wat je in de herfst prima kunt aanpakken:
- dode, zieke en afgebroken takken weghalen, dat kan het hele jaar door
- vaste planten die zijn uitgebloeid terugknippen, al laten veel tuiniers de stengels juist staan voor insecten en vogels
- hagen nog een laatste keer licht bijknippen, als dat vroeg in het najaar gebeurt
- zomerbloeiende struiken die op jong hout bloeien een beetje inkorten, zodat ze in de winter niet uit elkaar waaien
- fruitbomen en struiken die klaar zijn met dragen bekijken, en takken die over het pad of tegen het huis hangen weghalen
Zware snoeibeurten, waarbij je een struik flink terugzet, bewaar je bij de meeste planten liever tot het einde van de winter of het voorjaar.
Wat je beter laat staan
Een paar groepen planten kun je in het najaar beter met rust laten:
- voorjaarsbloeiers zoals forsythia, sering en rododendron, die hun knoppen al hebben gezet
- hortensia's met bolle bloemen, die bloeien op het hout van vorig jaar
- gevoelige planten zoals lavendel en vlinderstruik, die je liever pas na de strengste vorst terugknipt
- groenblijvende struiken die net nog uitlopen
Ook de uitgebloeide bloemen van een hortensia kun je in de winter laten zitten. Ze beschermen de knoppen eronder tegen de kou. Knip ze pas weg als de vorst voorbij is.
Bomen: liever niet zelf
Bij bomen ligt het anders. Een grote tak afzagen is zwaar en gevaarlijk werk, zeker op hoogte of vlak bij het huis, een schuur of een leiding. Een verkeerde zaagsnede kan de boom ook blijvend beschadigen. Bovendien heb je voor het kappen van een boom in veel gemeenten een vergunning nodig, en soms ook voor flink snoeien. Kijk dat na bij je gemeente voordat je begint.
Een boomverzorger weet welke takken weg moeten en hoe je zaagt zodat de wond goed sluit. Hij heeft het materiaal om veilig op hoogte te werken en kan beoordelen of een boom gezond is of een risico vormt bij storm. Zie je dode takken hoog in de kruin, of hangt een boom scheef na een storm, dan is dat werk voor een boomverzorger.
Let op vogels en dieren
In het najaar zitten er meestal geen nesten meer in de struiken, maar in een haag of een klimplant kan nog altijd een dier schuilen. Kijk dus even goed voordat je begint. Laat ook een hoek van de tuin wat ruiger: een stapel takken en bladeren is in de winter een goede plek voor egels en insecten.
Wanneer een hovenier inschakelen
Een paar struiken bijknippen doe je zelf. Maar heb je een grote tuin, een hoge haag, veel verschillende planten of weinig tijd, dan is een hovenier een goede keus. Een hovenier kent de planten, weet welke wanneer gesnoeid moeten worden en neemt het snoeiafval meteen mee.
Veel hoveniers bieden ook een najaarsbeurt aan, waarbij de tuin winterklaar wordt gemaakt. Denk aan het snoeien van wat nu kan, het opruimen van blad, het afdekken van gevoelige planten en een advies voor wat in het voorjaar nog moet gebeuren.
Wat je vertelt bij je aanvraag
Beschrijf hoe groot de tuin is, wat er gesnoeid moet worden en hoe hoog de haag of de bomen zijn. Vermeld of het snoeiafval moet worden afgevoerd en of er een boom bij is die op hoogte moet worden bewerkt. Foto's van de tuin helpen de vakman om in te schatten hoeveel werk het is.
Wat vraag ik aan een hovenier voordat hij begint?
Heb je een hovenier gevonden, dan is het slim om een paar dingen af te spreken voordat de schaar erin gaat. Snoeien kun je niet terugdraaien. Een struik die te kort is gezet, groeit niet in een week terug. Zo voorkom je verrassingen:
- welke planten hij nu snoeit en welke hij bewaart tot het voorjaar
- hoe kort hij de haag en de struiken zet
- of het snoeiafval wordt meegenomen of in de tuin blijft
- of er bomen bij zijn waarvoor een vergunning nodig kan zijn, en wie dat nakijkt
- of de prijs per uur is of voor het hele werk
- wat er gebeurt als hij onderweg zieke of rotte takken tegenkomt
Loop als het kan samen door de tuin voordat hij begint. Wijs aan wat moet blijven staan, zoals een struik die je juist hoog wilt houden voor privacy, of een plant waar je aan gehecht bent. Een goede hovenier vertelt je eerlijk als iets beter kan wachten.
Vraag ook of hij verzekerd is voor schade aan je huis of aan de tuin van de buren. Dat toetsen wij niet; de vakman verklaart het zelf. Vraag het dus even na voordat het werk begint, zeker als er op hoogte of vlak bij het huis wordt gewerkt.
Je tuin uit handen geven
Hoveniers en boomverzorgers uit de omgeving tonen op GekeurdeVakman foto's van tuinen waar ze aan werkten. Daarnaast lees je hoe hun klanten het werk ervaren en zie je of het keurmerk erbij hoort. Vraag het KvK of KBO nummer op als je zelf wilt nagaan met welk bedrijf je werkt.
Of plaats je tuinklus op de site en laat hoveniers op jou reageren. Je betaalt daar niets voor, en de keuze voor een vakman blijft helemaal bij jou.
