Je trap kraakt: wat is de oorzaak en wie lost het op?

Iedereen in huis weet precies welke trede het is. Je zet er je voet op en hoort een piep of een krak, en 's avonds of 's nachts klinkt het nog harder. Een trap die kraakt is meestal niet gevaarlijk, maar wel irritant. Gelukkig is de oorzaak vaak te vinden. Wat maakt dat je trap kraakt, wat kun je er zelf aan doen en wanneer laat je een timmerman of trappenspecialist komen? Dat zie je hieronder.

Waarom een trap gaat kraken

Een houten trap bestaat uit veel losse delen: de treden waar je op loopt, de stootborden ertussen, de trapbomen aan de zijkanten en de leuning. Al die delen zijn met elkaar verbonden met lijm, spijkers, schroeven of houten verbindingen. Kraken ontstaat bijna altijd doordat twee delen een klein beetje tegen elkaar bewegen als je erop stapt.

De meest voorkomende oorzaken zijn:

• een trede die een beetje loszit van de trapboom of het stootbord
• hout dat is gekrompen, waardoor er kleine kieren zijn ontstaan
• spijkers die in de loop der jaren wat zijn losgekomen
• lijm die is uitgedroogd of nooit goed heeft gehecht
• een trap die door zakken of verzakken van de vloer anders is gaan liggen

Droog hout en het stookseizoen

Veel mensen merken dat hun trap vooral in de winter kraakt. Dat is geen toeval. Als de verwarming aan staat, wordt de lucht in huis droger. Hout geeft dan vocht af en krimpt een klein beetje. Verbindingen die in de zomer strak zaten, krijgen in de winter wat speling, en daar komt het geluid vandaan.

Soms verdwijnt het kraken in de zomer vanzelf weer. Is het elk jaar erger, dan wordt de speling groter en is het tijd om er iets aan te doen.

Zelf zoeken waar het kraakt

Ga met iemand anders op de trap staan. De een stapt op de krakende trede, de ander luistert en kijkt waar het geluid vandaan komt. Zit het aan de voorkant, waar de trede op het stootbord rust, of aan de zijkant bij de trapboom? Is de onderkant van de trap bereikbaar, bijvoorbeeld vanuit een kast, kijk dan ook daar. Je ziet dan vaak losse klosjes of kieren.

Wat je zelf kunt doen

Een paar ingrepen zijn goed zelf te doen als je een beetje handig bent:

• schroef de trede van boven vast op het stootbord of de trapboom, met voorgeboorde gaten zodat het hout niet splijt
• zet van onderaf extra houten klosjes met lijm in de hoek tussen trede en stootbord
• strooi bij een lichte piep een beetje talkpoeder in de naad, zodat de delen minder op elkaar wrijven

Bij een trap met vloerbedekking of een renovatieoverzettrap is het lastiger om bij de treden te komen. Dan moet er eerst iets weg voordat je iets kunt vastzetten.

Wanneer een vakman nodig is

Kraakt de trap op veel plekken tegelijk, voelt een trede zacht of verend aan, of zie je scheuren in het hout, dan is het meer dan een losse spijker. Ook als de leuning wiebelt of de trap zichtbaar scheef is gaan hangen, laat je er een vakman naar kijken. Een trap moet stevig en veilig zijn, en dat wil je niet aan gokwerk overlaten.

Een timmerman kan losse delen opnieuw verlijmen en vastzetten, beschadigde treden vervangen en de trap weer stevig maken. Een trappenspecialist doet hetzelfde en kan daarnaast adviseren als de trap aan vernieuwing toe is, bijvoorbeeld met nieuwe treden of een bekleding. Zit het probleem dieper, zoals een verzakte vloer onder de trap, dan kijkt de vakman ook daarnaar.

Kraken voorkomen

Een stabiel binnenklimaat helpt. Hout houdt niet van grote verschillen tussen droog en vochtig. Een niet te droge lucht in het stookseizoen zorgt dat het hout minder krimpt. Controleer ook af en toe of de schroeven van de leuning nog vastzitten, en pak een krakende trede aan zodra je hem hoort. Een kleine speling is eenvoudiger te verhelpen dan een trede die al jaren beweegt.

Je open trap dicht laten maken

Tussen de treden van een open trap zit niets dan lucht. Je kijkt tussen de treden door, en de treden rusten alleen op de trapbomen aan de zijkanten. Ook zo'n trap kan kraken, en dan zit het geluid bijna altijd in de verbinding tussen trede en trapboom. Veel mensen besluiten op een gegeven moment om de trap dicht te laten maken. Soms omdat er kleine kinderen of een hond in huis komen die tussen de treden door kunnen glippen, soms omdat ze de ruimte onder de trap als berging willen gebruiken, en soms gewoon omdat een dichte trap beter bij het interieur past.

Wil je de open trap dicht laten maken, dan krijgt elke opening in de meeste gevallen een passend stootbord. Een timmerman of trappenspecialist meet elke opening apart op, want bij een oudere trap is lang niet elke trede even hoog. De stootborden worden passend gemaakt en vastgezet aan de treden en de trapbomen. Is de trap toch al aan vernieuwing toe, dan kan het dichtmaken samengaan met een bekleding of renovatie van de treden.

Het mooie is dat het dichtmaken en het kraken vaak in een keer worden aangepakt. Als de vakman toch bij elke trede bezig is, zet hij losse treden meteen vast. Vraag daar wel naar, zodat het in de afspraak staat.

Zo bereid je het voor:

• meet hoe breed de trap is en tel het aantal treden
• kijk of de trapbomen en treden nog stevig zijn, of dat er eerst iets hersteld moet worden
• bedenk wat je onder de trap wilt: een open ruimte, een kast of een dichte wand
• beslis of de stootborden in de kleur van de treden komen of juist een andere kleur krijgen
• maak foto's van de trap van voren, van opzij en van de onderkant

Wat je vertelt bij je aanvraag

Vertel om wat voor trap het gaat: een dichte of open trap, of je hem dicht wilt laten maken, met of zonder bekleding, en hoe oud hij ongeveer is. Geef aan welke treden kraken en of je de onderkant kunt bereiken. Een paar foto's van de trap, van de krakende treden en van de onderkant helpen de vakman om in te schatten wat er nodig is.

Korte vragen over een krakende of open trap

Kan ik een krakende trede zelf vastzetten zonder de trap te beschadigen? Vaak wel, als je voorboort en schroeven gebruikt die kort genoeg zijn om niet aan de andere kant uit te komen. Twijfel je over de dikte van het hout, laat het dan een vakman doen.

Wordt een trap stiller als hij dichtgemaakt wordt? Dat hangt af van waar het geluid zit. Komt het kraken van losse treden, dan helpt het dichtmaken pas als die treden ook vastgezet worden.

Kan elke open trap dicht? Bij de meeste houten trappen kan het. Bij een trap met een stalen of zwevende constructie is het maatwerk; laat een trappenspecialist kijken wat er mogelijk is.

Een allround klusser of een specialist?

Gaat het alleen om een paar treden die kraken, dan kan een allround klusser met ervaring in houtwerk het vaak oplossen. Hij zet treden vast, plaatst klosjes en verlijmt losse delen, en neemt in dezelfde afspraak misschien een klemmende deur of een losse plint mee. Vraagt je trap meer, zoals nieuwe treden, een bekleding of het dichtmaken van een open trap, dan ligt een trappenspecialist of timmerman meer voor de hand. Twijfel je, zet dan in je klus welke treden kraken en wat je verder nog wilt laten doen. Aan de reacties zie je snel wie het als allround werk ziet en wie als maatwerk.

Waarom de prijzen voor trapherstel zo verschillen

Er is geen vast bedrag voor een krakende trap. De prijzen die vakmensen noemen, hangen vooral af van hoeveel treden het zijn en hoe makkelijk ze erbij kunnen. Een trap met een open onderkant is sneller gedaan dan een trap met vloerbedekking of een dichte kast eronder. Ook de staat van het hout telt mee: een losse trede vastzetten is iets anders dan een gescheurde trede vervangen. Zet daarom in je klus welke treden kraken, wat er op de trap ligt en of je bij de onderkant kunt. Dan kan de vakman je een prijs geven die bij jouw trap past.

Trap kraakt: wat is de oorzaak bij jouw trap?

Waar en wanneer je trap kraakt, vertelt vaak al wat er speelt:

• Kraakt een tree vooraan, bij de neus? Dan zit de tree vaak los van het stootbord eronder. Een timmerman zet hem vast met lijm en schroeven van onderaf.
• Kraakt het aan de zijkant, tegen de muur? Dan werkt de tree in de trapboom. Daar helpt meestal een wig of een extra blokje onder de tree.
• Kraakt de hele trap vooral in de winter? Dan krimpt het hout door de droge lucht van de verwarming. Dat wordt in de zomer vaak minder.
• Kraakt het steeds erger en voelt een tree verend? Dan kan er iets gebroken of losgeraakt zijn in de draagconstructie. Laat dat bekijken voor je verder kijkt naar bekleding of verf.

Weet je waar het kraakt, zet dat dan in je klus. Een trappenspecialist ziet dan meteen welk werk het is.

Een trappenspecialist of timmerman vinden

Op GekeurdeVakman vind je timmermannen en trappenspecialisten bij jou in de regio. Hun profiel laat zien welke trappen ze al hebben hersteld of vernieuwd, wat opdrachtgevers van het werk vonden en of er een keurmerk bij staat. Wil je zelf nagaan wie er komt, vraag dan om het KvK of KBO nummer.

Kraakt je trap? Plaats je klus gratis en kies zelf je trappenspecialist. Vakmensen uit je buurt sturen je zelf een bericht; jij bekijkt hun profiel en KvK-nummer en beslist.

Vind een trappenspecialist bij jou in de buurt