Een oud pand in de binnenstad heeft karakter: dikke muren, een steile kap, houten balken en vaak een gevel van eeuwen terug. Maar als er water binnenkomt, is het zoeken naar de oorzaak lastiger dan in een nieuw huis. Welke vakman heb je nodig voor een lekkage in een oud pand? Dat hangt af van waar het water vandaan komt, en in een oud gebouw zijn dat meer plekken dan je denkt.
Waarom een oud pand anders lekt
Oude gebouwen zijn gebouwd met andere materialen en een andere logica dan huizen van nu. Muren zijn vaak massief in plaats van met een spouw. De voegen zijn gemaakt van kalkmortel. Daken hebben goten die achter de gevel liggen, lood in de hoeken en aansluitingen rond schoorstenen en dakkapellen.
Al die onderdelen werken goed als ze onderhouden worden. Maar als er een schakel slijt, zoekt het water een weg naar binnen. En die weg is niet altijd recht. Water kan over een balk lopen of door een muur trekken en pas meters verderop zichtbaar worden. Daarom is de plek van de vlek niet altijd de plek van het lek.
De meest voorkomende bronnen
In een oud pand zijn er een paar plekken waar lekkages vaak beginnen:
- goten die achter of in de gevel liggen en verstopt of versleten zijn
- loodwerk bij schoorstenen, dakkapellen en muuraansluitingen
- gebroken of verschoven pannen of leien
- voegen in de gevel die zijn uitgesleten of met het verkeerde materiaal zijn hersteld
- oude waterleidingen of afvoeren in muren en vloeren
- vocht dat van onderen in de muur optrekt
Elk van die bronnen hoort bij een ander vak. Dat maakt de vraag wie je moet bellen zo belangrijk.
Welke vakman bij welke bron
Lekt het bij regen en zit de vlek bovenin het huis, dan begin je meestal bij de dakdekker. Hij kijkt naar pannen of leien, naar het loodwerk en naar de goten. In veel oude panden doet de dakdekker ook het lood en zink, soms is dat een aparte loodgieter die zich op dakwerk richt.
Komt het water door de gevel, dan is een voeger of metselaar de juiste vakman. Hij beoordeelt de voegen en het metselwerk. Bij oude gevels is het belangrijk dat hij weet met welk materiaal hij werkt. Een harde moderne voeg in een zachte oude steen kan meer kwaad dan goed doen.
Lekt het ook als het droog is, dan zit de oorzaak eerder binnen. Een loodgieter zoekt naar lekkende leidingen of afvoeren. Is het vocht dat uit de grond optrekt, dan is een specialist in vochtbestrijding de juiste persoon.
Ervaring met oude gebouwen telt
Niet elke vakman werkt graag in een oud pand, en niet elke vakman heeft er ervaring mee. Vraag daarom gericht naar eerder werk in vergelijkbare gebouwen. Heeft hij al eens aan een pand van die leeftijd gewerkt? Kent hij de materialen? Weet hij hoe je lood of een oude goot herstelt zonder het geheel te beschadigen?
Op het profiel van een vakman zie je foto's van eerder werk. Daar zie je vaak snel of iemand thuis is in oude gebouwen.
Eerst de oorzaak, dan het herstel
Bij een oud pand is het verleidelijk om meteen de vlek te laten wegwerken. Doe dat pas als de oorzaak echt is gevonden. Een plafond dat opnieuw wordt gestuct terwijl het lek nog zit, is na de volgende regenbui weer nat.
Vraag de vakman daarom wat hij denkt dat de bron is en hoe hij dat heeft vastgesteld. Soms is er een tweede bezoek nodig, bijvoorbeeld bij een flinke bui, om het zeker te weten. Dat is geen tijdverspilling. Het voorkomt dat je voor herstel betaalt dat niet blijft zitten.
Praktische zaken in de binnenstad
Werken in een binnenstad brengt eigen vragen mee. Kan er een steiger of hoogwerker staan? Is er ruimte om materiaal neer te zetten? Moet er iets geregeld worden bij de gemeente voor de stoep of de straat?
Woon je in een pand met meerdere eigenaren, dan kan de lekkage ook de buren of de vereniging van eigenaren raken. Een gedeelde goot of een gedeeld dak hoort vaak bij het gezamenlijke onderhoud. Overleg dan eerst wie de klus regelt.
Is je pand een monument, dan kunnen er regels gelden voor het herstel. Informeer bij de gemeente wat dat voor jouw klus betekent voordat het werk begint.
Wat je zelf al kunt doen
Terwijl je op een vakman wacht, kun je de schade beperken en de zoektocht makkelijker maken:
- zet emmers of bakken onder de plek waar water binnenkomt
- maak foto's van de vlek, en schrijf op bij welk weer het lekt
- kijk of de goot vol bladeren zit, als je er veilig bij kunt
- haal spullen weg die nat kunnen worden
Ga niet zelf het dak op van een hoog of steil pand. Dat is werk voor iemand met de juiste middelen.
Je klus helder omschrijven
Hoe beter je de lekkage omschrijft, hoe sneller de juiste vakman reageert. Noem de leeftijd van het pand, waar je het water ziet, wanneer het lekt en wat er eerder aan gedaan is. Voeg foto's toe van binnen en, als het kan, van buiten.
Een klussenbedrijf of een specialist?
Bij een lekkage in een oud pand komen vaak meerdere vakken samen: dakwerk, voegwerk en daarna het herstel binnen. Een klussenbedrijf met ervaring in oude panden kan soms meer onderdelen in een hand nemen, zoals het herstel van een plafond of houtwerk nadat het lek is verholpen. Voor het lek zelf wil je meestal een specialist in dat ene vak, zoals de dakdekker of de voeger. Vraag een klussenbedrijf daarom welk deel het zelf doet en voor welk deel het een specialist inschakelt. Zo weet je wie waarvoor verantwoordelijk is, en wie je belt als het na de volgende bui weer nat is.
Zo vind je de juiste vakman
Plaats je klus gratis op GekeurdeVakman en geef aan dat het om een oud pand gaat. Vakmensen uit de omgeving sturen zelf een bericht, en jij beslist wie het werk doet. Bekijk hun eerder werk en reviews, en kies iemand die laat zien dat hij oude gebouwen kent.
