Je wilt je huis zuiniger en comfortabeler maken, maar je kunt niet alles tegelijk doen. Dan komt de vraag vanzelf: wat eerst? De volgorde verduurzamen bepaalt meer dan je denkt. Doe je de stappen in een handige volgorde, dan versterkt de ene maatregel de andere. Pak je ze kriskras aan, dan betaal je soms twee keer voor hetzelfde werk, of koop je een installatie die later niet meer past bij je huis.
Er bestaat geen vaste lijst die voor elk huis klopt. Wel zijn er een paar vragen die je helpen om je eigen volgorde te bepalen. Daar gaat het hier om.
Begin met kijken, niet met kopen
De eerste stap kost geen materiaal. Loop je huis rustig door en schrijf op wat je merkt. Waar is het koud of tochtig? Welke kamers worden in de winter niet warm? Waar zie je condens op de ramen of een muffe hoek? Hoe oud is je cv-ketel, en wanneer moet je dak of je kozijnen weer onderhoud krijgen?
Met dat lijstje zie je twee dingen. Je ziet waar je huis nu warmte verliest, en je ziet welke onderdelen binnenkort toch al aan de beurt zijn. Die twee samen vormen de basis van je planning.
De schil eerst, de techniek daarna
Een vuistregel die bij bijna elk huis werkt: eerst de schil, dan de installaties. De schil is alles wat binnen en buiten scheidt: dak, muren, vloer, ramen en deuren. De installaties zijn je verwarming, je ventilatie en je stroom.
De reden is eenvoudig. Hoe beter de schil, hoe minder warmte je huis nodig heeft. Kies je eerst een nieuwe verwarming en isoleer je daarna, dan blijkt die verwarming achteraf vaak groter dan nodig. Andersom past een installateur zijn advies aan op een huis dat de warmte al goed vasthoudt.
Sluit aan bij onderhoud dat toch al moet
De slimste momenten om te verduurzamen zijn de momenten waarop je toch al iets laat doen. Een paar voorbeelden:
- moet je dak vernieuwd worden, laat de dakdekker dan meteen isolatie meenemen
- staan de kozijnen op de planning, kies dan direct isolerend glas
- gaat de vloer eruit bij een verbouwing, kijk dan of je vanaf boven of uit de kruipruimte kunt isoleren
- wordt de badkamer of keuken vernieuwd, denk dan na over ventilatie en leidingen
Zo hoef je een steiger, sloopwerk of afwerking maar een keer te betalen. En je voorkomt dat je net vernieuwd werk weer moet openbreken.
Ventilatie hoort direct na het isoleren
Na het isoleren lekt er minder lucht weg door kieren en naden. Precies dat bespaart energie, maar het betekent ook dat koken, douchen en ademen meer vocht in huis achterlaten. Wie die stap overslaat, ziet soms juist meer beslagen ramen of zwarte plekjes in de hoeken dan voorheen.
Zet frisse lucht daarom niet achteraan je lijst. Leg de vraag al neer bij de vakman die isoleert, en laat een installateur meekijken die weet welke delen van je huis dichter zijn geworden. Samen bepalen ze wat jouw woning nodig heeft om droog en gezond te blijven.
Verwarming als sluitstuk
Pas als je weet hoe goed je schil wordt, is het moment voor de verwarming. Hoeveel warmte je huis straks nog vraagt, bepaalt welk systeem past en hoe groot het moet zijn. Zit je halverwege je plan, bespreek dan met de installateur of een tussenstap verstandig is, zodat je later nog kunt doorgroeien.
Doet je huidige ketel het nog prima, dan hoef je niets te overhaasten. Die tijd gebruik je om de schil eerst aan te pakken.
Zonnepanelen en de meterkast
Zonnepanelen passen op bijna elk moment in je planning, omdat ze stroom opwekken en niets veranderen aan hoe warm je huis blijft. Toch zijn er twee dingen die je vooraf wilt weten. Is je dak de komende jaren nog goed, of moet het eerst onderhoud krijgen? Panelen eraf halen en terugleggen voor een dakklus is zonde.
Denk ook aan je meterkast. Staan er nog meer elektrische apparaten op je wensenlijst, zoals een inductieplaat of een laadpaal, laat een elektricien dan alles in een keer bekijken in plaats van per stap.
Veelgemaakte fouten in de volgorde
Een paar dingen zie je vaak terugkomen bij mensen die achteraf iets anders hadden gedaan:
- een nieuwe verwarming kiezen voordat duidelijk is hoeveel er geïsoleerd wordt
- zonnepanelen leggen op een dak dat kort daarna vervangen moet worden
- isoleren zonder ventilatie mee te nemen
- elke stap met een andere vakman doen, zonder dat de een weet wat de ander deed
Dat laatste is misschien de belangrijkste. Vertel elke vakman wat er al gedaan is en wat er nog komt. Dan kan hij zijn werk daarop afstemmen.
Een plan in stappen
Je hoeft niet alles in een jaar te doen. Een plan in stappen is vaak beter te betalen en beter te overzien. Zet op papier welke stap je nu doet, welke je koppelt aan gepland onderhoud en welke later komt. Vraag bij elke vakman ook hoe zijn werk past bij de volgende stap.
Spreek bij elke grote stap op papier af wat de prijs is, wanneer het werk af moet zijn en hoe je het samen oplevert. Dat geeft rust, ook als er meerdere vakmensen na elkaar in je huis werken.
Verduurzamen tijdens een renovatie
Een grote renovatie is het moment waarop veel stappen samenkomen. Muren gaan open, vloeren gaan eruit en leidingen liggen bloot. Juist dan kan isolatie mee zonder dat je later opnieuw hoeft te slopen. Vertel je aannemer of klusbedrijf daarom vroeg dat verduurzamen bij je plan hoort. Dan houdt hij bij het slopen en opbouwen ruimte voor isolatie, ventilatiekanalen of een extra groep in de meterkast. Bij een renovatie werken vaak meerdere vakmensen na elkaar. Spreek af wie het overzicht houdt, zodat je volgorde niet verloren gaat in de drukte van de verbouwing.
Vakmensen vinden voor elke stap
Je kunt elke stap van je plan als aparte klus plaatsen, en dat kost je niets. Vertel erbij welk deel van het huis nu aan de beurt is en welke stappen al achter de rug zijn. Vakmensen uit je regio reageren met een bericht, en jij bekijkt hun profiel en eerder werk. De opdrachtgever bepaalt zelf met wie hij verdergaat en wanneer het werk begint. Zo houd je de volgorde in eigen hand.
